Lấn bấn giải tỏa chợ Trời

Nếu ai có hỏi thăm về chợ trời ở Hà Nội thì tất sẽ được chỉ ngay về phía cuối đường phố Huế, mặc dù trong nội thành lúc này có đến hàng trăm cái chợ nằm ở ngoài trời và mặc dù tên chính thức của nó là chợ Hòa Bình. Có lẽ đã trên 30 năm nay, nhiều lần chính quyền địa phương đã có ý định giải tỏa cái chợ “tạm” này nhưng không hiểu tại sao, chợ cứ ngày càng phình to ra, tựa như cái thai ngoài giá thú, càng để lâu càng khó xử lý. Những ngày gần đây, nhiều ý kiến lại đề cập đến việc giải tỏa cái chợ “tạm” vào loại lâu nhất hành tinh này.

Lý do đầu tiên được đưa ra là vì chợ chưa bao giờ có trong quy hoạch thương mại của Tp Hà Nội, và cho dù sau này, chính quyền địa phương có đặt tên và hình thành BQL chợ. Lý do thứ hai, chợ là “cái ổ con nhền nhện” về buôn bán hàng phi pháp. trên là trời, dưới là hàng nhái, hàng giả, hàng buôn lậu, hàng ăn cắp. Người Hà Nội khuyên nhau rằng nếu ai có mất một đồ dùng gia đình nào có giá thì hãy lao nhanh ra chợ trời để  hy vọng tìm ra kẻ ăn cắp hoặc mua hoặc chuộc lại. Lý do thứ ba là đơn thư của những người dân định cư trong khu vực chợ mà không sống nhờ chợ. Ồn ào, chen chúc, mất vệ sinh, cản trở đi lại… đã khiến cuộc sống của họ bị đảo lộn…

Thế nhưng, thực tiễn mấy chục năm qua đã chứng minh muốn giải tỏa cái chợ “tạm” này không hề dễ dàng. Có người cho rằng đây không còn là “cái thai” nữa mà nó đã được cuộc sống sinh ra từ lâu rồi, thành “người” rồi, có tên tuổi rồi, thậm chí thương hiệu của nó hơi bị “oách” nữa là đằng khác, chẳng kém gì chợ Hôm, chợ Mơ, chợ Hàng Da… Thứ hai là không có đất để giải tỏa vì chợ nằm trên đường phố và trong nhà dân, không thể phá đi rồi xây cao tầng như nhiều chợ khác rồi tái bố trí cho các hộ kinh doanh. Còn việc tìm miếng đất khác để cho một cái chợ khổng lồ như thế tại một quận nội thành thì khó ngang với việc lên trời. Một lý do nữa mà ai nhắc đến cũng phải ngán ngẩm vì giờ đây, chợ đã có tới trên dưới 700 hộ kinh doanh, có đăng ký và nộp thuế đầy đủ. Đã mấy ai có đủ can đảm động vào nồi cơm của bấy nhiêu gia đình mà không nhìn vào cái chân ghế của mình? Đó là chưa kể những lợi ích kinh tế do chợ đem lại cho ngân sách địa phương và những bổng lộc “trời ơi” cho các quan chức nhỏ lẻ.

Chính vì thế nên việc giải tỏa chợ trời trở nên lấn bấn. Có ý kiến cho rằng có lẽ nên ứng xử với nó như xã hội đã ứng xử với đứa con ngoài giá thú. Nó đã ra đời, nó không được bố mẹ quan tâm nên hư hỏng thì hãy chính thức khai sinh cho nó, siết chặt kỷ luật với nó, thường xuyên giáo dục nó. Còn với những hộ dân định cư ở đây, hoặc là đã sống trực tiếp nhờ chợ, hoặc là đã hưởng lợi do giá nhà ở đây cao chót vót nhờ có chợ. Họ có thể tự giải thoát cho mình nếu họ muốn.