Bộ Xây dựng vừa ban hành văn bản hướng dẫn cụ thể về quy trình kiểm tra nghiệm thu phòng cháy, chữa cháy đối với các công trình xây dựng, nhằm bảo đảm tính nhất quán trong thực hiện Luật Phòng cháy, chữa cháy và cứu nạn, cứu hộ.
Đây là hoạt động nằm trong phạm vi nhiệm vụ quản lý nhà nước của Bộ Xây dựng, được triển khai theo đúng phân quyền và phân cấp mới. Theo đó, các công trình thuộc diện thẩm định thiết kế phòng cháy (quy định tại Phụ lục III Nghị định 105/2025/NĐ-CP) và đồng thời nằm trong nhóm ảnh hưởng lớn đến an toàn cộng đồng (quy định tại Nghị định 144/2025/NĐ-CP) sẽ phải thực hiện kiểm tra nghiệm thu PCCC bởi cơ quan chuyên môn về xây dựng.
Các nội dung kiểm tra nghiệm thu phòng cháy, chữa cháy cho công trình xây dựng trọng yếu
Nội dung kiểm tra nghiệm thu phòng cháy, chữa cháy cho công trình xây dựng tập trung vào ba nhóm chính:
1. Khoảng cách an toàn và tiếp cận công trình:
- Khoảng cách phòng cháy giữa các hạng mục trong lô đất.
- Khoảng cách từ công trình đến các công trình tiếp giáp hoặc ranh giới khu đất.
- Đường giao thông nội bộ, bãi đỗ xe, khoảng trống phục vụ phương tiện cứu hỏa.
2. Giải pháp thoát nạn và cứu hộ:
- Kiểm tra lối thoát nạn, thang bộ thoát hiểm, thang máy chữa cháy, lối ra mái, lối thoát khẩn cấp.
- Tổ chức không gian gian lánh nạn theo đúng tiêu chuẩn kỹ thuật.
- Đảm bảo việc tiếp cận cứu hộ từ bên ngoài không bị cản trở.
3. Bậc chịu lửa và giải pháp chống cháy lan:
- Phân loại bậc chịu lửa phù hợp với quy mô, công năng công trình.
- Giải pháp phân chia khoang cháy, hạn chế lan truyền lửa.
- Cấu kiện, vật liệu, hệ thống kỹ thuật phải được thiết kế để ngăn chặn sự hình thành và phát triển đám cháy.
Kiểm tra giải pháp chống khói
Một nội dung quan trọng khác là kiểm tra giải pháp chống khói và hút khói, gồm:
- Phương án thoát khói cho các gian phòng kín.
- Hệ thống cấp khí bảo vệ cho buồng thang bộ, giếng thang máy.
- Hiệu quả vận hành của khoang đệm và các thiết bị thoát khói tự động.
Trong trường hợp chủ đầu tư nộp đồng thời hồ sơ kiểm tra nghiệm thu xây dựng và hồ sơ kiểm tra nghiệm thu phòng cháy, chữa cháy thì cơ quan chuyên môn về xây dựng sẽ chủ trì, phối hợp cùng lực lượng Cảnh sát PCCC để thực hiện một lần kiểm tra tổng thể, tránh chồng chéo.
Kết quả phải được thông báo bằng văn bản đến chủ đầu tư, đảm bảo tính pháp lý và phục vụ cho thủ tục hoàn công công trình.
Trong quá trình kiểm tra nghiệm thu phòng cháy, chữa cháy đối với các công trình xây dựng trọng yếu, hệ thống điều khiển cơ điện phục vụ ngăn cháy, thoát khói và cứu nạn là hạng mục bắt buộc phải đánh giá kỹ lưỡng.
Piston điện PCCC Firsky thường được ứng dụng trong các hệ thống cửa ngăn cháy, cửa thoát khói, cửa chớp chống cháy, cửa thang bộ áp suất, nơi yêu cầu thiết bị phải tự động kích hoạt nhanh, chính xác và ổn định khi xảy ra sự cố cháy. Khi nghiệm thu, cơ quan chức năng sẽ kiểm tra khả năng đóng – mở tự động theo tín hiệu báo cháy, tính đồng bộ với trung tâm điều khiển PCCC và khả năng duy trì trạng thái an toàn khi mất điện.
Đối với nội dung giải pháp thoát nạn và cứu hộ, piston điện PCCC giúp đảm bảo các cửa thoát hiểm và cửa khoang đệm tự động mở hoặc giữ mở đúng thời điểm, không bị kẹt cơ khí, không phụ thuộc thao tác thủ công. Điều này trực tiếp ảnh hưởng đến thời gian thoát nạn của người trong công trình, một tiêu chí quan trọng khi nghiệm thu PCCC cho nhà cao tầng, trung tâm thương mại, bệnh viện, nhà xưởng lớn.
Trong nhóm nội dung bậc chịu lửa và giải pháp chống cháy lan, piston điện PCCC Firsky góp phần kiểm soát chặt chẽ việc đóng kín khoang cháy, hạn chế lửa và khói lan sang các khu vực khác. Khi kiểm tra nghiệm thu, thiết bị phải đáp ứng yêu cầu vận hành ổn định trong điều kiện nhiệt độ cao, không làm suy giảm khả năng chịu lửa của hệ cửa và vách ngăn.
Đặc biệt, với giải pháp chống khói và hút khói, piston điện PCCC được sử dụng để điều khiển cửa thoát khói, cửa lấy gió bù và cửa giếng thang, đảm bảo áp suất và hướng luồng khói đúng theo thiết kế đã được thẩm duyệt. Cơ quan kiểm tra sẽ đánh giá khả năng phản hồi của piston điện, mức độ kín khít khi đóng và độ chính xác khi mở theo kịch bản cháy giả định.
Quán triệt thực hiện kiểm tra nghiệm thu phòng cháy, chữa cháy cho công trình xây dựng tại địa phương
Bộ Xây dựng yêu cầu UBND các tỉnh, thành chỉ đạo sát sao việc triển khai hướng dẫn, trong đó lưu ý:
- Rà soát thẩm quyền và trách nhiệm của từng cơ quan liên quan.
- Xây dựng quy trình nội bộ rõ ràng, đồng bộ theo mô hình chính quyền địa phương hai cấp.
- Bố trí cán bộ đủ năng lực, đảm bảo cơ sở vật chất, thiết bị để thực hiện kiểm tra theo phân cấp mới.
Tăng cường cải cách thủ tục hành chính
Để phù hợp với Nghị quyết 66/NQ-CP về cắt giảm thủ tục trong sản xuất, kinh doanh 2025–2026, các địa phương cần:
- Rút gọn quy trình kiểm tra nghiệm thu công trình xây dựng và PCCC.
- Đảm bảo sự liên thông, minh bạch và giảm chi phí hành chính cho người dân và doanh nghiệp.
- Thường xuyên cập nhật, hoàn thiện thủ tục hành chính theo tình hình thực tế và phản hồi từ cơ sở.
Trường hợp các địa phương phát sinh khó khăn khi áp dụng quy định mới, Bộ Xây dựng đề nghị phản ánh sớm để được hướng dẫn, tháo gỡ kịp thời, đảm bảo việc kiểm tra nghiệm thu phòng cháy, chữa cháy diễn ra đúng quy định, không làm gián đoạn quá trình xây dựng và đưa công trình vào sử dụng.